Polecamy książkę

zmierzch tudorow

Sephora Beauty Lab

SEPHORA BL

Kalendarium

June 2019
Mo Tu We Th Fr Sa Su
27 28 29 30 31 1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30

Najciekawsze pomnikowe dęby w Polsce

Dęby to drzewa długowieczne, żyją ponad 700 lat. W młodości rosną dość szybko na wysokość, proces ten kończy się jednak w wieku 120-200 lat. Przyrost pnia na grubość trwa dalej.

Długowieczność i okazały wygląd dębów od wieków sprawiały na ludziach duże wrażenie. Stare okazy czczone były jako przybytek bóstwa przez większość pierwotnych ludów Europy. Starożytni Rzymianie i Grecy wierzyli, że dąb jest siedzibą ich najwyższych bóstw - Jowisza i Zeusa. Wzmianki o tych drzewach znajdują się także w Starym Testamencie, gdzie czytamy o Abrahamie siadającym pod dębami Mamre.Niektóre ludy uważały dęby za drzewa - wyrocznie, na podstawie ich stanu przepowiadano pogodę i urodzaj. Wśród ludów germańskich dąb poświęcano bogu burz. Z obserwacji wynikało bowiem, że pioruny uderzały w nie najczęściej, nie czyniąc przy tym poważniejszych szkód. Ludy celtyckie i słowiańskie także musiały być pod wrażeniem okazałości dębów, gdyż lokalizowały swoje miejsca kultu przeważnie w starych dąbrowach.


Gatunki dębów rosnących w Polsce:


dąb burgundzki
dąb bezszypułkowy
dąb czerwony
dąb omszony
dąb szypułkowy

Najciekawsze pomnikowe dęby w Polsce:

Dąb Bartek koło Zagnańska

Dąb szypułkowy rosnący między Bartkowem a Zagnańskiem, w województwie świętokrzyskim.

Wiek tego drzewa oceniany jest wg najnowszych badań dendrochronologicznych na 645-670 lat (badania wykonano świdrem Presslera). W okresie międzywojennym wiek tego dębu oceniano nawet na 1200 lat. Prawdziwy wiek jest niemożliwy do ustalenia, ze względu na spróchniały środek pnia. Od 1952 dąb uznany jest za pomnik przyrody. W 1934 sąd konkursowy pod przewodnictwem profesora Władysława Szafera uznał Bartka za "najokazalsze drzewo w Polsce". Według jednej z legend Jan III Sobieski i Marysieńka ukryli w Dębie Bartku skarby.

W 1829 dąb miał 14 konarów głównych i 16 bocznych. Obecnie posiada 8 konarów głównych. W 1906 Bartek został uszkodzony przez pożar pobliskich zabudowań. W latach 20. pień drzewa wypełniono betonowymi plombami. 3 czerwca 1991 uszkodzeniu w wyniku uderzenia pioruna uległ jeden z konarów oraz część pnia.

Drzewo mierzy obecnie 30 metrów wysokości, obwód pnia wynosi na wysokości 1,30 m - 9,85 m, a przy ziemi 13,4 m, rozpiętość korony 20m x 40 m, okap korony 720 m3, pierśnica 314 cm. Miąższość całego drzewa wynosi ok. 72 m3, miąższość grubizny całego drzewa ok. 65 m3, w tym pień główny - ok. 46 m3.

Próchnienie pnia stało się poważnym problemem: grubość zdrowej tkanki nie przekracza 20 cm, a w wielu miejscach wynosi zaledwie 5 cm. Dąb zaczął się niebezpiecznie przechylać pod ciężarem jednego z konarów.

Koło dębu przechodzi  zielony szlak turystyczny z Bliżyna do Zagnańska.

Dąb Bażyńskiego w Kadynach

Dąb szypułkowy, którego wiek ocenia się na ok. 700 lat. Obwód 9,9 m, wysokość ok. 25 metrów. Rośnie w miejscowości Kadyny nad Zalewem Wiślanym. Nosi imię Jana Bażyńskiego, dawnego właściciela Kadyn.


Dąb Beczka w Puszczy Białowieskiej

Białowieski dąb, który osiągnął największy obwód pnia (na wysokości 130 cm od podstawy – 740 cm, wysokość ponad 30 m). Drzewo dziś jest już martwe – uschło w 1992 roku, pień jest obecnie w znacznym stopniu pozbawiony kory. Nazwa pochodzi od beczkowatego kształtu pnia.

Wiek tego dębu oceniany był na 450 lat.


Dąb Bolko w Hniszowie
500-letni dąb szypułkowy, pomnik przyrody, rosnący w pofolwarcznym parku w miejscowości Hniszów w gminie Ruda-Huta (województwo lubelskie).

Bolko jest jednym z najstarszych dębów w Polsce. Ma 23 m wysokości, a jego obwód wynosi 8,62 metra.


Dąb Bolesław w Lesie Kołobrzeskim

Najstarszy dąb w Polsce (wg szacunku z roku 2000: 805 lat), dąb szypułkowy rosnący w Lesie Kołobrzeskim w gminie Ustronie Morskie, ok. 15 km na południowy wschód od Kołobrzegu, uznany za jeden z najstarszych pomników przyrody w Polsce. Obwód mierzony na wysokości 1,3 m od ziemi wynosi 691cm. Dąb liczy 32 m wysokości a średnica jego korony to 20 m.

Do tej pory za najstarszy dąb w Polsce uważany był dąb Chrobry z Piotrowic – 740 lat. Najbardziej znany dąb Bartek z Bartkowa ma 670 lat.

19 sierpnia 2000 dąb został ochrzczony. Dąb otrzymał imię Bolesław, upamiętniono w ten sposób króla Bolesława Chrobrego, za którego przyczyną powstało w 1000 roku biskupstwo w Kołobrzegu.


Dąb Car w Puszczy Białowieskiej

Jedno z najpotężniejszych drzew w Puszczy Białowieskiej (wys. 41 m, obwód na wys. 130 cm od podstawy - 640 cm). Objętość drzewa oceniana była na 75 m3. Dąb usechł w 1984 roku. Od ponad 20 lat stoi martwy na brzegu doliny rzeki Leśnej Prawej. Dziś pień jest już całkowicie pozbawiony kory, kilka konarów odłamało się i spoczywa u podstawy pnia.

Wiek tego dębu oceniany był na 450-500 lat.


Dąb Chrobry opodal wsi Piotrowice

Dąb szypułkowy rosnący na terenie rezerwatu przyrody Buczyna Szprotawska w Borach Dolnośląskich w okolicy Piotrowic (województwo dolnośląskie), jednak pod względem administracyjnym zaliczany jest do województwa lubuskiego. Za pomnik przyrody uznany 24 marca 1967. Już przed II wojną światową był chroniony. Jego wiek ocenia się na ok. 750 lat (wykiełkował około 1250 roku).

Chrobry ma silnie rozwiniętą koronę i grube konary przechodzące w gałęzie o bujnym ulistnieniu. Pień i niektóre konary są w środku puste.
Rozpiętość korony wynosi ok. 16 m, wysokość 28 m, a obwód pnia 9,92 m, pierśnica 315 cm (trzeci dąb pod względem objętości drewna znajdujący się w środkowej Europie). Objętość drzewa to ok. 90 m3 i jest największa wśród dębów polskich.

Nazwa jego wzięła się z legendy jakoby cesarz Otton III pod tym dębem miał się spotkać z Bolesławem Chrobrym, co jest oczywiście legendą bowiem w tym czasie dąb ten jeszcze nie rósł. Poza tym spotkanie obu władców odbyło się w grodzie Ilva, obecnie Iława - dzielnica Szprotawy.
Żołędzie dębu zostały poświęcone przez papieża Jana Pawła II 28 kwietnia 2004 roku podczas pielgrzymki leśników do Watykanu. W szkółce w Rudach Raciborskich wyhodowano z nich 500 sadzonek (każda z nich ma certyfikat pochodzenia), które zostały rozsadzone po całym kraju jako tzw. dęby papieskie upamiętniające Papieża-Polaka.


Dąb Jagiełły w Białowieskim Parku Narodowym

Najsłynniejszy z dębów Puszczy Białowieskiej. Pod nim miał rzekomo przesiadywać Władysław Jagiełło przed łowami zorganizowanymi przed wyprawą grunwaldzką. Drzewo zostało zwalone przez wichurę 2 listopada 1974 roku. Faktycznie nie miało więcej niż 450 lat (obwód na wys. 130 cm. od podstawy 550cm, wysokość 39 m). Jak na dąb rosnący w Puszczy Białowieskiej miał duże konary i sporą koronę. Kilka lat przed wywróceniem się Dąb Jagiełły stracił konar 29 metrowej długości. Obecnie można oglądać w Białowieskim Parku Narodowym jego rozkładający się pień.

Twórcą legendy Dębu Jagiełły był Jan Jerzy Karpiński. Sprawiła ona, że tysiące turystów zostało odciągniętych od centrum Białowieży i zgodnie z zamysłem autora zaczęło podziwiać piękno ostępów puszczy. Pierwszym zasmuconym i jednocześnie posłańcem złej wiadomości o śmierci króla był pracownik Białowieskiego Parku Narodowego Waldemar Chwyć. Z żołędzi zrzuconych przy upadku ówcześni pracownicy Zakładu Badania Ssaków: Stanisław Borowski i Jerzy Olszewski wyhodowali kilka dąbków, z których zachował się jeden, rosnący w ogrodzie Białowieskiej Stacji Geobotanicznej, żartobliwie nazywany „Jagiellończykiem”.


Dąb Kongresowy w Puszczy Białowieskiej

Jeden z najpiękniejszych dębów w Puszczy Białowieskiej, o bardzo regularnym i pięknie osadzonym w gruncie pniu (obwód na wysokości 130 cm od podstawy pnia – 630 cm, wysokość 32 m). Drzewo bez wyraźnych objawów zamierania. Od połowy lat 60. obwód drzewa powiększył się o 45 cm. Dąb ten rośnie w pobliżu wiaty ogniskowej położonej prawie dokładnie w geograficznym centrum Puszczy Białowieskiej. Od dawna jest miejscem spotkań, stąd właśnie pochodzi jego nazwa. W jego otoczeniu rośnie kilka mniejszych dębów, prawdopodobnie potomków Dębu Kongresowego.


Dąb Krzyż Południa w Puszczy Białowieskiej

Jeden z najpiękniejszych dębów w Puszczy Białowieskiej - (obwód na wys. 130 cm od podstawy pnia - 630 cm, wys. 36 m). Na pniu u podstawy znaczny ubytek kory od wschodu. Drzewu od połowy lat 60. przybyło w obwodzie 65 cm. Nazwa wzięła się z kształtu korony, której główne konary przypomniają krzyż.


Dąb Wielki Mamamuszi w Puszczy Białowieskiej

Dąb im. Jacka Wysmułka - najgrubszy spośród dębów Puszczy Białowieskiej. Na wys. 130 cm od nasady pień ma w obwodzie 690 cm (2005 r.). Dąb nosi imię zasłużonego dla Puszczy Białowieskiej leśnika, miłośnika przyrody Jacka Wysmułka. Drzewo ma piękny kolumnowy pień, a jego wysokość wynosi 34m. Od roku 1989 drzewu przybyło w obwodzie 10 cm. Spośród wszystkich białowieskich dębów, które mają obwód ponad 6 metrów, jest drzewem w najlepszej kondycji.


Dąb Mieszko I na Ursynowie (dzielnica Warszawy)

Dąb szypułkowy, jedno z najstarszych drzew w Polsce, pomnik przyrody. Znajduje się on w warszawskiej dzielnicy Ursynów, przy odcinku ul. Nowoursynowskiej przebiegającym bezpośrednio wzdłuż granicy Parku Natolińskiego przy Skarpie Wiślanej.

Wielokrotnie poddawany był konserwacji i ogradzany. Obwód pnia wynosi 840 cm (na wysokości 1,3 m), a wysokość ok. 26 m. Ma on skręcony w dolnej części pień, niską o nieregularnym układzie koronę o średnicy 12 m[1], którą w górnej części opinają stalowe linki oraz jeden z konarów podparty liczącą 5 m, stalową konstrukcją. Znajdującą się w pniu dziuplę wypełniono cegłami i cementem. Dąb ma zaschnięte grube konary, pojawiają się jednak młode pędy.

W latach 1972-1974 przeszedł on konserwację, po której umieszczono na nim tabliczkę informacyjną: Dąb Mieszko I Ostaniec Puszczy Mazowieckiej wiek około 1000 lat.
Według informacji na tabliczce ma on ok. 1000 lat. Postępy dendrochronologii zdają się jednak sugerować, że prawdopodobnie, Dąb Mieszko jest dużo młodszy i według ostatnich badań liczy ok. 620 lat.


Dąb Napoleon w powiecie zielonogórskim

Najgrubszy polski dąb szypułkowy. Rośnie na skarpie pradoliny Odry w odległości 3 km na wschód od Zaboru (powiat zielonogórski). Jego obwód wynosi 1 043 cm (na wysokości 1,3 metra, mierzono prostopadle do osi drzewa). Pomiar na wysokości 1,3 m równolegle do płaszczyzny skarpy, na której stoi dąb - 1 140 cm. Wysokość 22 m, szacuje się, że dąb był żołędziem ok. 1300 roku (jego wiek 660-700 lat). Drzewo ma w środku olbrzymią dziuplę, która może pomieścić na raz kilkanaście osób. Pokrój drzewa jest typowy dla drzew rosnących na otwartym terenie (potężny pień, rozłożysta korona) - odmienny niż np. u dębów białowieskich - takich jak Dąb Car czy Dąb Jagiełły.

Przed wojną był na liście 78 pomników przyrody powiatu zielonogórskiego. W 1920 roku ówczesna księżna Hermina von Schonaich-Carolath z książąt Reuss osobiście nadała drzewu imię profesora Theodora Schubego (niemieckiego botanika i działacza ochrony przyrody badającego śląskie pomniki przyrody, autora m.in. opracowania Waldbuch von Schlesien). Po śmierci męża księżna w 1922 została drugą żoną byłego cesarza Wilhelma II uzyskując tytuł cesarzowej. To rozsławiło dąb w okolicy i na Śląsku. W 1936 roku drzewo wymieniono w "Księdze ochrony przyrody" prowadzonej przez starostę zielonogórskiego.

Obecna nazwa drzewa wzięła się z legendy głoszącej, że podczas wyprawy na Rosję w 1812 roku, po przeprawie przez Odrę pod jego konarami odpoczywał Napoleon Bonaparte.

Dąb był kilkakrotnie podpalany przez wandali. Wewnętrzna dziupla i wydrążony pień drzewa mogą pełnić rolę komina. Ostatnie podpalenie miało miejsce w 2006r., w wyniku którego połowa konarów obumarła.


Dąb Król Nieznanowa w Puszczy Białowieskiej

Dąb rosnący w uroczysku Nieznanowo (obwód na wys. 130 cm od nasady pnia - 620 cm, wys. 38 m). Jest to dąb o jednej z największych strzelistości pnia spośród białowieskich dębów. Pierwsze konary odchodzą od pnia na wys.18 m. Drzewo ma kolumnowy pień, ciekawie osadzony w gruncie. Od roku 1988 obserwuje się stopniowe zamieranie drzewa. Obecnie tylko dwie nieduże gałęzie mają jeszcze liście (2005 r). Od połowy lat 60. XX wieku obwód pnia wzrósł o ok. 45 cm.



Dąb Imperator Północy w Puszczy Białowieskiej

Dąb w Puszczy Białowieskiej - o bardzo regularnym pniu (obwód na wys.130 cm od podstawy pnia - 605 cm, wys. 37 m). Drzewo bez wyraźnych objawów zamierania.


Dąb Imperator Południa w Puszczy Białowieskiej (im. prof. Janusza Falińskiego)

Jeden z najpiękniejszych puszczańskich dębów - najpiękniej osadzony w gruncie pośród wszystkich białowieskich dębów (obwód na wys. 130 cm od podstawy pnia - 610 cm, wys. 40 m). Drzewo bez wyraźnych objawów zamierania.


Dąb Piotrowy w Toporowie (województwo lubuskie)

Dąb szypułkowy rosnący przy kościele pw. Matki Bożej Różańcowej w miejscowości Toporów, w województwie lubuskim. Jest własnością Parafii Rzymsko Katolickiej w Toporowie, nadzór nad drzewami sprawuje wojewódzki konserwator przyrody.
Ma około 20 m wysokości, a jego obwód w pierśnicy wynosi 8,70 m. Drzewo jest jednym z najstarszych dębów w Polsce, jego wiek szacowany jest na ponad 700 lat. Ze względu na pusty środek, (dla zabezpieczenia przed wywróceniem "olbrzyma" na pobliski zabytkowy kościół), fragment podstawy pnia został częściowo wypełniony betonem.

Nazwa dębu łączy się z legendą przedstawioną w starych zapisach księgi parafialnej o tym, że car rosyjski Piotr I Wielki podczas podróży w 1697 r. do Holandii jadł pod tym drzewem śniadanie.
Dąb Piotrowy rośnie w sąsiedztwie drugiego dębu (bez nazwy), którego wiek określany jest na około 500 lat. Drzewo także posiada rangę pomnika przyrody. Z odległości kilku metrów obwody obu pomników wydają się podobne, jednak to tylko złudzenie, ponieważ młodszy dąb jest gęsto porośnięty bluszczem i w obwodzie ma "tylko" 6,10 m (w pierśnicy).

U podnóża znajduje się mały cmentarz z końca XIX wieku, z marmurowym krzyżem, na którym pochowani są członkowie rodziny Manteuffel, ich dzieci i bliscy znajomi. Tuż obok stoi zabytkowy kościół oraz kaplica, w podziemiach której pochowani są dawni właściciele Toporowa.
Cały kompleks zabytków znajduje się na najwyższym wzniesieniu, przez co wieża kościoła wraz z koronami dębów góruje nad miejscowością.


Dęby rogalińskie w Rogalińskim Parku Krajobrazowym

Dęby rogalińskie, czyli tzw dąbrowa rogalińska rosną nad brzegiem Warty. Jest to największe w Europie skupisko pomnikowych dębów, położone na terenie Rogalińskiego Parku Krajobrazowego. Liczy sobie ok. 2000 dębów, z których najpotężniejsze mają pnie o obwodzie sięgającym 9 m, a wszystkie o obwodzie pow. 2 m są chronione.

Najsłynniejsze z nich to Lech, Czech i Rus, mające ok. 700 lat (przed badaniami dendrochronologicznymi ich wiek oceniano na blisko 1000 lat).

Przez Rogalin przebiega trasa turystyczna o nazwie Trasa Kórnicka oraz rowerowy Pierścień Poznański.


Dąb Władek z Zagrzęby w Karczmiskach

Dąb szypułkowy rosnący w Karczmiskach w województwie lubelskim. Jego wiek ocenia się na ponad 650 lat.

 


© 2009-2014 Wypoczynet.pl. Wszelkie prawa zastrzeżone. Projektowanie stron internetowych netsites.pl
Opublikowane na stronach Wypoczynet.pl informacje oraz ceny nie stanowią oferty w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego.